• A

Tablica przy pomniku autorstwa X. Dunikowskiego


Opis

Prezydent Olsztyna Zarządzeniem Nr 148 z 7 czerwca 2011 roku polecił przeprowadzenie konsultacji społecznych dotyczących propozycji treści i formy tablicy informacyjnej dotyczącej pomnika Xawerego Dunikowskiego wpisanego do rejestru zabytków jako pomnik „Wyzwolenia Ziemi Warmińsko-Mazurskiej”, przygotowanej przez doraźny zespół kolegialny powołany Zarządzeniem nr 167 Prezydenta Miasta Olsztyn z dnia 19 lipca 2010 r., stanowiącej załącznik do niniejszego zarządzenia.  
Celem konsultacji było ustalenie propozycji treści oraz formy tablicy informacyjnej dotyczącej ww. pomnika.
Konsultacje odbyły się w formie zamieszczenia propozycji treści na Platformie Konsultacyjnej w wątku „Wizerunek przestrzenny Olsztyna”, temat „Tablica przy pomniku autorstwa X. Dunikowskiego” oraz w Biurze Obsługi Klienta Urzędu Miasta Olsztyna i Punkcie Informacyjnym Urzędu Miasta, a także zebraniu opinii mieszkańców o tej propozycji pod adresem konsultacje@olsztyn.eu oraz do urn wystawionych w Biurze Obsługi Klienta Urzędu Miasta Olsztyna i Punkcie Informacyjnym Urzędu Miasta.
W związku z pojawiającymi się na przestrzeni wielu lat, różnorodnymi głosami odnoszącymi się do poprawności nazwy czy wręcz zasadności istnienia samego pomnika w centrum miasta, a także jego wartości artystycznej i zabytkowej Prezydent Miasta podjął decyzję o umieszczeniu przy pomniku tablicy informacyjnej, która będzie zawierała informację o okolicznościach powstania pomnika i krótką jego historię.
Propozycja formy tablicy - przezroczysta lub matowa płyta pleksi z nadrukowanym tekstem oraz archiwalną fotografią pomnika, logo Olsztyna;

Kształt -  pulpit / pylon / inna forma stojąca

Informacja do umieszczenia na tablicy przy pomniku „Wyzwolenia Ziemi Warmińsko-Mazurskiej” projektu autorstwa Xawerego Dunikowskiego

Granitowy monument, zrealizowany w latach 1949-1953, według projektu rzeźbiarza Xawerego Dunikowskiego (1875-1964), obecnie nazywany jest pomnikiem „Wyzwolenia Ziemi Warmińsko-Mazurskiej”. Dwa pylony, usytuowane na osi ul. Kopernika, symbolizują niezamknięty łuk triumfalny na tle nieba. Ustawiono je na sześciennych blokach, pomiędzy którymi znajdują się schody. Płaskorzeźby na pylonach przedstawiają sceny wojny i pokoju oraz postać żołnierza.
Na to niezwykle oryginalne dzieło składają się świetna modernistyczna forma oraz opracowanie rzeźbiarskie. Organiczne zespolenie rzeźby z architekturą, skala wymiarów, statyczna i przejrzysta kompozycja prosto ciętych brył i wygładzonych płaszczyzn, w które wkomponowano uproszczoną postać ludzką to charakterystyczne cechy pomnika.
Pomnik wzniesiono jako wyraz wdzięczności dla Armii Czerwonej. Granitowe bloki z których powstał pochodzą ze zburzonego podczas działań wojennych w 1945 r. Mauzoleum Hindenburga pod Olsztynkiem. Po wielu latach od tamtych wydarzeń  świadczy o bolesnej i skomplikowanej historii Warmii i Mazur, jest swoistym elementem pamięci o czasach pogardy wobec elementarnych praw człowieka.
Pomnik oraz jego otoczenie wpisane są do rejestru zabytków województwa warmińsko-mazurskiego.

 

Pliki do pobrania